Go to Naturalis.nl

Publication list

Vorst, O.

AuthorsJ.G.M. Cuppen, O. Vorst, B. Koese, H. Sierdsema
TitleDe gestreepte waterroofkever Graphoderus bilineatus in Nederland: inhaalslag 2006 / 2007
PublisherEuropean Invertebrate Survey - Nederland
PlaceLeiden
Year2007
Pages37
KeywordsGraphoderus; verspreiding; inhaalslag
AbstractIn 2004 en 2005 zijn alle vindplaatsen van de gestreepte waterroofkever Graphoderus bilineatus uit de
periode 1980-2000 onderzocht. Op basis van die resultaten is toen een voorspelling gedaan over het
potentiële verspreidingsgebied van deze beschermde keversoort in Nederland. Hieruit bleek dat er 141
kilometerhokken waren waarin de kans op vóórkomen van G. bilineatus op minimaal 70% werd geschat.
Het huidige rapport doet verslag van een inventarisatie van dat potentiële verspreidingsgebied, die in 2006
en 2007 werd uitgevoerd door Stichting EIS-Nederland.
Van de 141 kilometerhokken was G. bilineatus reeds uit acht hokken bekend. De resterende 133 hokken
zijn onderzocht, aangevuld met een selectie van 14 vennen op de zandgronden, die op basis van oude
vondsten en 'expert judgement' kansrijk werden geacht. Bemonstering werd volgens een
standaardprotocol uitgevoerd met schepnetten door onderzoekers die G. bilineatus goed kennen. Bij deze
bemonsteringen werden aantekeningen gemaakt over morfometrie en vegetatie en er werden
watermonsters genomen voor bepaling van fysisch-chemische parameters.
Graphoderus bilineatus werd in 44 kilometerhokken aangetroffen, alle gelegen in laagveengebieden. Hiermee
wordt duidelijk dat de enige resterende populatie op de zandgronden die in het Voorste Goorven bij
Oisterwijk is. Alle nieuwe vindplaatsen grenzen aan gebieden waaruit de soort reeds bekend was, met
uitzondering van het natuurgebied Blaugerzen ten noordwesten van Heerenveen, dat zes kilometer van
bekende vindplaatsen verwijderd ligt. In het noorden van Friesland en in Groningen is de soort, ondanks
diverse bemonsteringen, niet aangetroffen. Dit deed vermoeden dat de versnippering van veengebieden
een bepalende factor is in het voorkomen van G. bilineatus: de soort lijkt vrijwel beperkt tot grote
aaneengesloten laagveengebieden.
De resultaten zijn gebruikt om een nieuwe voorspelling te doen over de verspreiding van G. bilineatus in
Nederland. Deze voorspelling is beperkt tot het 'zekere' en 'mogelijke areaal' van de soort. Tot het zekere
areaal behoren de 5x5-kilometerhokken waaruit G. bilineatus bekend is. Tot het mogelijke areaal behoren
de 5x5-kilometerhokken die volgens het eerste voorspellingsmodel op basis van uitsluitend EGV een hoge
kans hadden en die in 2006 en 2007 niet bemonsterd zijn. In het nieuwe model zijn naast een set
indicatieve plantensoorten en de EGV ook de oppervlakte veengrond binnen het kilometerhok en binnen
de ruime omgeving van het kilometerhok als parameters opgenomen. De oppervlakte veengrond binnen
de ruime omgeving is gebruikt als een maat voor de versnippering van de habitat.
Het rapport besluit met een bespreking van de benodigde onderzoeksinspanning om het
verspreidingsbeeld compleet te krijgen. Deze hangt af van het gewenste schaalniveau, de gewenste mate
van zekerheid omtrend aan- of afwezigheid en de keuze van de parameters in het voorspellingsmodel (met
of zonder gegevens van indicatieve plantensoorten). Met name het zuiden van Friesland komt sterk in
aanmerking voor aanvullend onderzoek.
Classification42.75
Document typebook
Download paperpdf document http://www.repository.naturalis.nl/document/54478